poezije. – Zagreb : Nacionalna zajednica Crnogoraca Hrvatske ; Podgorica : Matica crnogorska, 2006 (Zagreb : Skaner studio). – 432 str.; 120
x 200 mm. – (Biblioteka : Između istorije i legende). – Tiraž 600. (2°
izdanje 2012)
… Oslobođenje se dogodilo, moć jezika je progovorila. Ona je postala osobena kod svakog stvaraoca, i tako umjetnički, poetski, živa i djelatna. Evropski tokovi, koji su vratili poeziju njoj samoj, od simbolizma do nadrealizma, odjednom su, u manjoj ili većoj mjeri, u ovoj ili onoj formi, zaživjeli u poetskoj praksi crnogorske moderne. To je bio taj novi put koji je značio kontinuitet vrijednosti u crnogorskoj poeziji. On je doveo u novi odnos i stvaraoce i tako ih sukobio sa svim oblicima tradicionalizma, i oblicima funkcionalizovanja poetske riječi za nove potrebe. Otpor tom novom zahtjevu je različit. On se vidi i kad mu se udovoljava, jer su svi pripadnici crnogorske moderne nastojali da se tendencija održi na poetskom nivou, da se nikad ne pane u golu propagandu. Nosioci zahtjeva zbog toga nijesu prema stvaraocima uspostavljali odnos na osnovu vrijednosti njihovog poetskog djela, nego samo na osnovu upotrebne, propagandne vrijednosti pjesme. To je naše stvaraoce često dovodilo u neku usamljeničku, moglo bi se reći i bolnu poziciju.
Opoziciono raspoloženje je bilo većinsko, kod omladine, a lijeva utopija postala je njena emocija, jer je nudila rješenja za sva pitanja. Iz novog zahtjeva je proizilazila i nova estetika. Ali, ona se nije vezivala za liniju koja znači poetski kontinuitet, nego za liniju koja predstavlja tradicionalizam….
Branko Banjević (Iz Predgovora)
